Sentencia Civil Audiencia...re de 2013

Última revisión
18/02/2014

Sentencia Civil Audiencia Provincial de Pontevedra, Sección 6, Rec 593/2012 de 14 de Noviembre de 2013

nuevo

GPT Iberley IA

Copiloto jurídico


Relacionados:

Tiempo de lectura: 11 min

Orden: Civil

Fecha: 14 de Noviembre de 2013

Tribunal: AP - Pontevedra

Ponente: ALFAYA OCAMPO, JUAN MANUEL

Núm. Cendoj: 36057370062013100760

Resumen:
RESPONSABILIDAD EXTRACONTRACTUAL

Encabezamiento



Resumen:

RESPONSABILIDAD EXTRACONTRACTUAL

Idioma:

Gallego





AUD.PROVINCIAL SECCION N. 6

PONTEVEDRA

SENTENCIA: 00744/2013

AUD.PROVINCIAL SECCION N. 6 de PONTEVEDRA

SEDE VIGO.

N19690

C/LALÍN, NÚM. 4 - PRIMERA PLANTA - VIGO

Tfno.: 986817388-986817389 Fax: 986817387

N.I.G. 36057 42 1 2011 0006111

ROLLO: RECURSO DE APELACION (LECN) 0000593 /2012 b

Juzgado de procedencia: XDO. PRIMEIRA INSTANCIA N. 7 de VIGO

Procedimiento de origen: JUICIO VERBAL 0000398 /2011

Apelante: Estefanía , Jose Antonio

Procurador: ALBERTO VIDAL RUIBAL

Abogado: JOSE BARREIRO MALVIDO

Apelado: Adolfo

Procurador: MARIA ROSA MARQUINA TESOURO

Abogado: P LUIS RUA RODRIGUEZ

A SECCIÓN SEXTA DA AUDIENCIA PROVINCIAL DE PONTEVEDRA CON SEDE EN VIGO, CONSTITUIDO EN ÓRGANO UNIPERSONAL O ILMO. MAXISTRADO D. JUAN MANUEL ALFAYA OCAMPO, PRONUNCIOU

NO NOME DO REI

a seguinte

SENTENZA Nº 744/13

Vigo, catorce de novembro de dous mil trece.

VISTOS en grao de apelación, ante a Sección Sexta da Audiencia Provincial de Pontevedra, os autos do xuízo Verbal 398/11 procedentes do Xulgado de 1ª Instancia Núm. 7 de Vigo ós que correspondeu o rolo 593/12, nos que aparece como parte apelante e demandante D./D.ª Jose Antonio e Dª Estefanía , representada polo/a procurador/a D./D.ª ALBERTO VIDAL RUIBAL e asistida do/da letrado/a D./D.ª JOSE BARREIRO MALVIDO, e como parte contra da que se apela e demandada D./D. Adolfo , representada polo/a procurador/a D./D.ª Mª ROSA MARQUINA TESOURO e asistida do/da letrado/a D./D.ª LUIS RUA RODRÍGUEZ .

Antecedentes

Primeiro: O Xulgado de 1.ª Instancia Núm. 7 de Vigo, con data do 2 de abril de 2012, ditou unha sentenza coa seguinte parte dispositiva: 'Que desestimando la demanda promovida por el Procurador D. Alberto Vidal Ruibal en nombre y representación de D. Jose Antonio y Dña Estefanía frente a D. Adolfo debo absolver y absuelvo al mismo de la pretensión deducida por la parte actora, con imposición, a ésta, de las costas causadas.' Segundo: Contra a dita sentenza o/a procurador/a D./D.ª Alberto Vidal Ruibal, en representación de D./D.ª Jose Antonio e Dª Estefanía , presentou un recurso de apelación, que foi admitido en ámbolos efectos, consonte o disposto no artigo 455 da Lei de axuizamento civil (LAC).

Logo de cumpri-los trámites legais, eleváronse as presentes actuacións á Audiencia Provincial de Pontevedra e correspondéronlle por quenda de reparto a esta Sección Sexta con sede en Vigo.

Terceiro: Na tramitación desta instancia cumpríronse tódalas prescricións e termos legais.

Fundamentos

Primeiro : Se produce a caida dun menor nun terreo propiedade do dono do mesmo, e da vivenda unifamiliar que estábase construir por un contratista, e baixo a supervisión da Dirección Facultativa desa obra e autora do correspondente proxecto. E os pais do menor lesionado, en nome e representación deste último, exercitan unha acción de responsabilidade extracontractual -que se alicerza nos artigos 1902 e 1903 do Código Civil - contra o dono do solar e da obra, exclusivamente. A sentenza de primeira instancia rexeita a pretensión coa argumentación, en esencia, de que non resulta esixible responsabilidade a este último por aquel suceso, pois incumbía a adopción das necesarias medidas de seguridade a aqueles outros, que interviron no proceso construtivo e que foron contratados, precisamente, como coñecedores e especialistas nese eido. Recurrindo daquela a parte actora a sentenza de primeira instancia, toda a problemática se circunscribe a determinar, se nese contexto da construcción encomendadada a terceiros polo dono do terreo, resulta esixible responsabilidade a este último, responsabilidade sostida pola parte demandante con cita da doutrina xurisprudencial recollida nas sentenzas de 25 de setembro de 1996 , 17 de abril de 1998 e 27 de outubro de 1997 .

Pois ben, e en primeiro termo, as sentenzas que se indican non poden servir de apoio á tese defendida polos demandantes, dado que os casos contemplados nesas resolucións son radicalmente distintos do de lite. En efecto, na sentenza de 25 de setembro de 1996 tratábase da caída dun neno nunha explotación mineira, no da sentenza de 13 de abril de 1998 referíase á caída dun menor por un corte vertical duns corenta metros de altura nunha canteira propiedade do demandado, e a de 27 de outubro de 1997 resolvía a responsabilidade, efectivamente, do dono dunha obra na que cairan as vallas de protección, pero no contexto moi distinto ao actual, non de execución das obras, senón de suspensión ou paralización das mesmas.

Contrariamente, e en segundo lugar, a doutrina do Tribunal Supremo resulta uniforme e constante sobre a inexistencia de responsabilidade do dono dunha obra que encomenda a mesma a profesionais da construcción e sempre que, claro é, non exista relación de dependencia destes últimos con respecto a aquel primeiro, ou se se prefire, coa condición de que o dono da obra non se tivera reservado facultades instructoras e decisorais no proceso de construcción propiamente dito, quedando conseguintemente sometidos os técnicos (construtora, subcontratistas, Arquitectos Superior e Técnico) ós criterios da propiedade.

Efectivamente, e como salienta a sentenza do Tribunal Supremo de data 13 de maio de 2005 , 'la responsabilidad tipificada en el párrafo 4º del artículo 1903 del Código Civil requiere como presupuesto indispensable una relación jerárquica o de dependencia entre el ejecutor causante del daño y la empresa demandada, sin olvidar que cuando se trata de contratos entre empresas no determinantes de relaciones de subordinación entre ellas, falta toda razón esencial para aplicar la norma ( Sentencias de 7 de Octubre de 1969 , 18 de Junio de 1979 , 4 de Enero de 1982 , 2 de Noviembre de 1983 y 3 de Abril de 1984 , entre otras); se trata de una responsabilidad directa del empresario ( Sentencias de 26 de Junio y 6 y 9 de Julio de 1984 y 30 de Noviembre de 1985 ), que requiere indefectiblemente una relación jerárquica o de dependencia entre el causante del daño y el primero ( Sentencias de 3 de Abril y 4 de Julio de 1984 ) y siempre, por supuesto, que se acredite la culpa o negligencia del dependiente ( Sentencia de 30 de Noviembre de 1985 ), puesto que, como señala el último párrafo de dicho artículo 1903, cuando se acredite el empleo de toda la diligencia de un buen padre de familia para prevenir el daño cesará tal responsabilidad ( Sentencia del Tribunal Supremo de 20 de Diciembre de 1996 ). En parecidos términos las Sentencias de 8 de Mayo de 1999 y 20 de Septiembre de 1997 . El Tribunal Supremo establece que cuando el elemento fáctico indica un dueño de una obra que encargó a personal especializado y cualificado profesionalmente con suficientes conocimientos para un ejercicio normalmente correcto de la 'lex artis' y para la realización de unas determinadas operaciones, desentendiéndose dicho dueño de como se efectuaron prácticamente las mismas, no se puede entonces olvidar que doctrina de esta Sala ha establecido que la cesación de responsabilidad establecida en el último párrafo del artículo 1903 del Código Civil , parte de la base de la no existencia de una relación jerárquica o de dependencia entre el ejecutor causante del daño y la empresa, y así se proclama en la sentencia de 11 de Junio de 1998 , que recoge lo dispuesto en la de 7 de Noviembre de 1985 , entre otras muchas más (Sentencia de 18 de Julio de 2002 )'.

Ou por citar otras sentenzas non recollidas na anterior resolución, proclamaba a de 15 de setembro de 1997, nun caso de responsabilidade por obras públicas, que 'el art. 4.3 RD 555/1986 de 21 Feb ., sobre seguridad en los trabajos de edificación y obras públicas, dice: «en los casos y supuestos en que el propietario de la obra la realice sin interposición de contratista, le corresponde a él la responsabilidad de elaboración del plan (de seguridad) de forma directa o mediante técnico con titulación de grado superior o medio contratado al efecto». Luego, si hay contratista, a éste le corresponde arbitrar las medidas precautorias oportunas. Lo que descarta que tal responsabilidad pueda achacársele al propietario que, generalmente, nada entiende de obras. En el art. 6 del citado Real Decreto se especifica cómo y quién ha de dar las instrucciones, citando a la dirección facultativa, al constructor o contratista principal, al Comité de Seguridad... pero no al propietario, y en igual sentido se pronuncia su art. 8, y de todo ello queda claro que en ningún caso es responsable el propietario de la obra; lo será el constructor y los técnicos. Al condenar solidariamente como hace la sentencia recurrida, aplica indebidamente la norma e ignora la jurisprudencia, ya que la responsabilidad por hecho ilícito ajeno (u omisión) tiene su fundamento en la presunción de culpa in eligendo o in vigilando, y requiere como presupuesto inexcusable una relación jerárquica o de dependencia más o menos intensa entre el causante y la empresa a quien se exige la responsabilidad. Relación de dependencia que no se da entre quien encarga la redacción de un proyecto de obra y la posterior dirección de ésta y el arquitecto que realiza su cometido. Ninguna mayor diligencia puede exigirse a una persona que encomendar una determinada actividad a quien profesionalmente le corresponde realizarla en aplicación de la técnica de que es titular (TS S 26 Nov. 1990). Cuando se trata de contratos entre empresas, no determinantes de relaciones de subordinación entre ellas, falta toda razón esencial por aplicar el art. 1903 CC puesto que, por lo general, no puede decirse que quien encarga cierta obra a una empresa, autónoma en su organización y medios y con asunción de los riesgos inherentes al cometido que desempeña, deba responder de los daños ocasionados por los empleados de ésta, a menos que el comitente se hubiera reservado participación en los trabajos, o parte de ellos, sometiéndolos a su vigilancia y dirección (TS S 9 Jul. 1984). En igual sentido las TS SS 5 Jul. 1979 y Nov. y 28 Feb. 1983 '.

En fin, e como declaraba en semellantes termos a sentenza de 29 de setembro de 2000 'cuando se trata de contratos entre empresas no determinantes de relación de subordinación entre ellos, falta toda razón esencial para aplicar el art. 1903, puesto que, por lo general, no puede decirse que quien encarga una obra a una empresa autónoma en su organización y medios, y con asunción de riesgos inherentes al cometido que desempeña, deba responder por los daños ocasionados por los empleados de esta, a menos que el comitente se hubiera reservado participación en los trabajos o parte de ellos, sometiéndolos a su vigilancia o dirección».

Segundo : Pois ben, no caso sometido á decisión deste Tribunal de apelación, e fronte ao afirmado pola parte recurrente, está ausente toda relación de dependencia entre os distintos partícipes no proceso construtivo, e contratados a eses menesteres pola propiedade, e esta última, relación xerárquica absolutamente orfa de proba, e que ata resulta negada polas dúas testemuñas que depuxeron nos autos, o contratista e o subcontratista encargado de realizar a extructura, os Sres. Carlos Jesús e Alberto , testemuñas de especial credibilidade, dado que as súas manifestacións naquel sentido, negatorio da relación xerárquica respecto do hoxe demandado, poiden derivar en responsabilidades para os mesmos. Xa que logo, o motivo da apelación da parte demandante no se pode estimar.

Terceiro : Non hai circunstancia ningunha de excepción para prescindir do criterio xeral do vencimento obxectivo, disposto para as custas procesuais desta alzada polo artigo 398, en relación co artigo 394, ambos da L. A. C..

Por todo o exposto, e pola autoridade que a me outorgan a Constitución e o pobo español,

Fallo

Que rexeito o recurso de apelación promovido por D. Jose Antonio e Dª Estefanía representados polo procurador Sr. Vidal Ruibal contra a sentenza ditada polo Xulgado de Primeira Instancia nº 7 de Vigo o día 2 de abril de 2012, con expresa imposición das custas procesuais desta alzada á parte apelante.

Esta é a miña sentenza, que asino, e que se redacta en galego consonte o establecido no art. 3.2 e 3 da Constitución española ; no art. 5.1 , 2 e 3 do Estatuto de autonomía para Galicia, aprobado pola Lei orgánica 1/1981, do 6 de abril ; e nos arts. 1 , 2 , 6.3 , e 7.2 e 3 da Lei 3/1983 , do 15 de xuño, da Comunidade Autónoma de Galicia, de normalización lingüística.

Notifíqueselles ás partes a presente resolución, facéndolles saber que contra a mesma non cabe recurso algún.

Devólvanselle os autos orixinais ó xulgado do que proceden, cun testemuño desta sentenza para o seu coñecemento e cumprimento.

Fórmate con Colex en esta materia. Ver libros relacionados.