Última revisión
06/01/2017
Sentencia Civil Nº 218/2016, Audiencia Provincial de A Coruña, Sección 5, Rec 317/2015 de 22 de Junio de 2016
GPT Iberley IA
Copiloto jurídico
Relacionados:
Tiempo de lectura: 11 min
Orden: Civil
Fecha: 22 de Junio de 2016
Tribunal: AP A Coruña
Ponente: CAMARA RUIZ, JUAN
Nº de sentencia: 218/2016
Núm. Cendoj: 15030370052016100228
Núm. Ecli: ES:APC:2016:1735
Encabezamiento
AUD.PROVINCIAL SECCION N. 5
A CORUÑA
SENTENCIA: 00218/2016
AUDIENCIA PROVINCIAL
SECCION QUINTA
A CORUÑA
Rollo: 317/2015
Proc. Origen:Juicio ordinario núm. 324/2014
Juzgado de Procedencia:1ª Instancia núm. 1 de Arzúa
Deliberación el día: 12 de enero de 2016
La Sección Quinta de la Audiencia Provincial de A Coruña, ha pronunciado en nombre del Rey la siguiente:
SENTENCIA Nº 218/2016
Ilmos. Sres. Magistrados:
JULIO TASENDE CALVO
CARLOS FUENTES CANDELAS
JUAN CAMARA RUIZ
En A CORUÑA, a veintidós de junio de dos mil dieciséis.
En el recurso de apelación civil número 317/2015, interpuesto contra la sentencia dictada por el Juzgado de Primera Instancia núm. 1 de Arzúa, en Juicio ordinario núm. 324/2014, seguido entre partes: Como APELANTE: DOÑA Aurelia , representada por el Procurador Sra. FEITO VAZQUEZ; como APELADOS: DON Florian Y DOÑA Margarita , representados por el Procurador Sr. GARRIDO PARDO.- Siendo Ponente el Ilmo. Sr. DON JUAN CAMARA RUIZ.
Antecedentes
PRIMERO.-Que por el Ilmo. Sr. Magistrado Juez del Juzgado de Primera Instancia nº 1 de Arzúa, con fecha 18 de marzo de 2015, se dictó sentencia cuya parte dispositiva dice como sigue:
'Que rexeitando a demanda presentada pola procuradora Sra. Lópe López, na representación acreditada de Aurelia , en consecuencia, debo absolver e absolvo ós demandados dos pedimeintos que na súa contra se coniñan na demanda.
Sen pronunciamento en materia de custas procesuais.'
SEGUNDO.-Notificada dicha sentencia a las partes, se interpuso contra la misma en tiempo y forma, recurso de apelación por la representación procesal de DOÑA Aurelia que le fue admitido en ambos efectos, y remitidas las actuaciones a este Tribunal, y realizado el trámite oportuno se señaló para deliberar la Sala el día 12 de enero de 2016, fecha en la que tuvo lugar.
TERCERO.-En la sustanciación del presente recurso se han observado las prescripciones y formalidades legales.
Fundamentos
Se aceptan los de la sentencia recurrida en cuanto no se opongan a los de la presente.
PRIMERO.-Contra la sentencia dictada en la instancia, que concluye con la desestimación de la demanda (sin expresa imposición de costas), se alza la representación de doña Aurelia , alegando 'vulneración de las normas reguladores del contrato vitalicio' y 'error en la apreciación de la prueba'.
Como fundamento de la primera alegación la parte recurrente formula las siguientes consideraciones: a) 'en el contrato de cesión de bienes se dispone, pues, expresamente, que los cesionarios se obligan a que la cedente esté atendida en su casa' y que, 'doña Aurelia no tenía por qué ingresar en una residencia cuando el acuerdo con los cesionarios era mantenerla en su domicilio'. Con relación a la segunda alegación se manifestó lo siguiente: a) que los cesionarios o alimentantes incumplieron las obligaciones a las que se habían comprometido; b) que en el período desde la firma del contrato vitalicio hasta la operación de Florian por un problema de corazón en Santiago de Compostela, la atención que prestan los demandados no es la que precisa doña Aurelia según la recomendación médica; c) en un segundo período, desde la operación de don Florian hasta que la cedente decide presentar una papeleta de conciliación, se pone de manifiesto el desinterés de doña Margarita por su cuñada; y d) que a partir de presentar la papeleta de conciliación los demandados quieren crear la apariencia de que Aurelia les pone impedimentos para ser cuidada por ellos.
A la vista de lo alegado, cabe afirmar que el objeto del recurso se centra, principalmente, en unaquestio facti, la relativa a si los alimentantes incumplieron las obligaciones derivadas del contrato que suscribieron y, por ende, si se produjo la causa resolutoria del contrato prevista en el artículo 153.2ª LDCG , referida al incumplimiento total o parcial de la prestación alimenticia, o de los términos en los que fue pactada.
Esta Condición resolutoria también aparece recogida en el propio contrato de vitalicio, de fecha 12 de diciembre de 2013, en la que textualmente se establece que, 'la cesión se resolverá de pleno derecho en caso de incumplimiento de los cesionarios de la obligación de alimentos, bien extrajudicialmente por convenio entre las partes o judicialmente a instancias de la cedente'.
Por su parte, la Juzgadora de instancia analizó detalladamente toda la prueba practicada y formuló, entre otras, las siguientes afirmaciones:
1) 'Da proba practicada no acto da vista, e a xuízo de quen agora valora, non se constata que con anterioridade á presentación de conciliación para a resolución extraxudicial existirá incumprimento por parte dos cesionarios, demandados, da súa obriga. En efecto, segundo se constatou, principalmente, polo testemuño do médico de cabeceira quén a acompañaba, ó pouco de sufrir a isquemia cerebral era seu irmán e súa cuñada (de feito descoñecía que se trataba de medios irmáns), que o chamaban con frecuencia para lle facer consultas, e que ultimamente quen a acompaña é Benigno , que tamén o ten feito Eulalio 'alguna vez', pero sempre en referencia a antes e ultimamente, así sinalou que dende o ictus ate a alta do ictus os demandados foron persoalmente e chamaron por teléfono, insistiu en que foron varias veces a preguntar cómo se atopaba súa irmán'.
2) 'Respecto da testemuña de Eulalio , debemos dicir que concreta o ' incumprimento' ó entender desta testemuña porque non estaban alí permanentemente, e sempre en referencia a datas posteriores á conciliación, dado que se ben afirmou que cambiaron ó pouco da sinatura da escritura, non concretou en qué momento nin en qué datas, a pesar de que recoñeceu que lle chamaran para atendela cando o demandado estaba no hospital. Segundo o contido do estipulado na escritura pública, e conforme ó disposto legalmente, non se considera probado que existira incumprimento. Así, segundo a Traballadora Social, Sra. Piedad , dona Aurelia é una persoa de 'carácter' (igual cualificativo empregou o médico de cabeceira 'carácter fuerte') en canto a que tiña queixas do persoal que o Concello lle enviaba para a asistencia diaria (porque non chegaban á súa hora, non lle facían as cousas como ela quería, se ben sinalou que os cambios de traballadora viñan derivados das normas propias do servizo), sinalando que ditas xestións se levaron a cabo por mediación do irmán e dun primo (extremo que mantiveron os demandados, así como a testemuñas Severino , que a primeira 'muller' fora por mediación dun primo). Sostivo igualmente esta testernuña que coñecía da existencia dos vecinos cos que tiña boa relación (os Eulalio ), pero tamén de outros que lle levaban comida, se ben lle constaba que rexeitaba a comida que lle levaba seu irmán (o demandado) e outros veciños, incluso rexeitou que se lle levara da Residencia (como servizo que se lle ofrecía dende o Concello), só aceptaba a comida que lle levaba Eulalio , polo que, segundo manifestou a Traballadora Social, isto motivou que se cambiaran as horas de asistencia social, a fin de poder quentarlle a comida. Extremos que coinciden co manifestado polos demandados, quen, como confirmou a Traballadora Social de Boimorto puxeron no seu coñecernento a dificultade para cumprir as súas abrigas, recomendándolle ela por esta situación en coñecemento do Xulgado, o que motivo que dende o Xulgado se lle pedira informe sobre a situación de Aurelia '.
3) 'En xeral hai unha coincidencia entre os testemuños ofrecidos, en canto a que se puido constatar a presenza case diaria dos demandados (así testemuña da actual traballadora que efectúa por encargo do Concello ditas labores dende xullo de 2014 Sra. Flor ) na vivenda da demandante, incluso no tempo en que permaneceu hospitalizado o demandado Sr. Florian , se encargaron de dita obriga a Sra. Margarita e o seu xenro, excepto dous días, o día da operación do demandado e o día seguinte, nos que ante a imposibilidade de facelo persoalmente encargaron a Eulalio (quen confirmou que o chamaran e lle ofreceran pagarlle, ó que el se negou)'.
4) 'De igual modo, recoñece a parte demandada a imposibilidade durante un mes, maio de 2014, de se aproximar á vivenda da demandante ó sentirse ameazados polo fillo deles que reside en Barcelona, e que motivou a interposición da correspondente denuncia e celebración de xuízo ante este Xulgado, dado que dito sobriño e fillo, respectivamente das partes agora litigantes, era e é próximo á demandante, persoa da súa confianza'.
Finalmente, la Juzgadora de instancia formuló, entre otras las siguientes conclusiones: a) 'da proba practicada resulta probado que a demandante, por razón que se descoñece (se ben as razón apuntadas pola parte demandada no acto da vista, con base na forma de actuación da demanda teñen a súa lóxica), mudou de opinión con respecto ó documento realizado, dado que o propio demandado concretou (con achega de elementos periféricos) na súa estadía no hospital (ingresado a finais de xaneiro de 2014 ) que súa irmá o chamara para cambiar 'o feito', é dicir , apenas un mes e algo da formalización do acordo. Polo que os obstáculos postos pola demandante para o cumprimento do contrato que a parte demandada alega, estímanse probado, dende o momento en que, tanto a Traballadora Social do Concello de Boimorto constatou a preocupación dos demandados por dito extremo, como foi coñecedora (directamente pola propia demandante e por Eulalio ) que non aceptaba a comida que os demandados lle levaban (así afirmou a señora Margarita que as madalenas que ían en envases individuais non as devolvía e comías, o resto non o aceptaba). Que os demandados levaron a cabo actividades na vivenda para mellor acondicionamento de Aurelia , constatouno o propio Eulalio que recoñeceu que compraron dous envases diferentes para a medicación para distinguir o da mañá e o da noite, porque non sabía ler nin escribir (non se pode considerar que estiveran presentes para tomalo porque non hai indicio de que as súas facultades cognitivas estiveran mermadas para isto, nin que rexeitara a medicación, nin tampouco impedida para tomalas en por si); que lle acondicionaron un teléfono ó lado da cama, una almofada en condicións. . . De feito o propio Eulalio recoñeceu que ó principio si se encargaban pero logo 'cambiaron', segundo el, pero o certo é que a propia Aurelia chamou ó seu irmán no mes de febreiro para lle dicir que cambiara de opinión.'; y b) 'do exposto e da proba practicada non se considera que a parte demandada incumprira a súa obrigación contractual, nos termos do devandito artigo 153.2 ª da LDCG'.
Consideraciones y conclusión que deben mantenerse por ser razonables y ajustadas a derecho, asimismo por estar fundadas en la prueba documental y testifical, así como de la declaración de parte practicada en el juicio. Y, por ende, las alegaciones de la parte recurrente deben ser rechazadas, pues a mayor abundamiento, cabe traer a colación en contraste a sus objeciones, que la actora siempre ha estado residiendo en su vivienda por voluntad propia y que los demandados, tal y como se establece en el propio contrato, no estaban obligados a prestar las atenciones necesarias de modo personal.
A fortiori, no puede afirmarse que la conclusión alcanzada por la Juzgadora de instancia sea ilógica o irrazonable, pues se deduce del conjunto de pruebas (testifical y documental) practicada en el juicio oral.
Además, este Tribunal viene estableciendo, de forma constante y en términos generales, que la circunstancia de que, entre las partes contendientes, existan posturas contrapuestas o contradictorias en orden a la cuestión litigiosa que, en concreto se suscite, no supone necesariamente un impedimento insuperable para que aquella cuestión pueda dirimirse con el suficiente criterio si se practican pruebas que, mediante una exégesis valorativa lógica, permitan llegar a una convicción objetivamente razonada; de manera que, si la prueba practicada en el procedimiento se pondera por el Juez a quo de forma racional y asépticamente, sin que pugne con normas que impongan un concreto efecto para un determinado medio de prueba, llegando a una conclusión razonable y correcta, tal valoración debe mantenerse y no sustituirse por la subjetiva de quien impugna la expresada valoración.
SEGUNDO.-A la vista de lo actuado y probado este Tribunal considera procedente la desestimación del recurso y la confirmación íntegra de la sentencia impugnada con todos sus pronunciamientos.
En cuanto a las costas causadas en la apelación, éstas deben imponerse a la parte recurrente por mor de lo establecido en el artículo 398.1 en relación con el 394.1 LECiv , por haber sido desestimado, totalmente, el recurso interpuesto.
VISTOSlos artículos citados y demás de general y pertinente aplicación,
Fallo
Que desestimando el recurso de apelación interpuesto por doña María del Carmen López López en representación de doña Aurelia , contra la sentencia del Juzgado de Primera Instancia e Instrucción nº 1 de Arzúa, de fecha 18 de marzo de 2015 (Juicio ordinario nº 324/2014), debemos confirmar y confirmamos en todos su extremos la referida resolución.
Además, en cuanto a las costas causadas en la apelación, éstas deben imponerse a la parte recurrente.
Así, por esta nuestra Sentencia, lo pronunciamos, mandamos y firmamos.
PUBLICACIÓN.-Dada y pronunciada fue la anterior resolución por los Ilmos. Sres. Magistrados que la firman y leída por el/la Ilmo. Magistrado Ponente en el mismo día de su fecha de lo que yo la Letrada de la Administración de Justicia, doy fe.
